Kiełki jako zdrowa żywność

Kiełki jako zdrowa żywność były znane już w starożytnych Chinach. Jak głoszą podania, żeglarze pływający rzeką Jangtsekiang zauważyli, że na skutek wilgoci jaka tam panuj fasola w beczkach zaczęła kiełkować. Kiełki stały się źródłem świeżych witamin i to bez przybijania do brzegu. Dzięki temu żeglarze na statkach, podczas długich rejsów, mieli żywność bogatą w składniki mineralne niezbędne dla zdrowego odżywiania.

Doświadczenia chińskich żeglarzy na swój statek przeniósł i opisał James Cook, angielski żeglarz i podróżnik, Udowodnił, że dieta oparta na nasionach kiełkujących na statku chroni marynarzy przed różnymi chorobami, a zwłaszcza przed szkorbutem. W ten sposób potrawy zawierające kiełki stały się nie tylko przysmakiem marynarzy, ale również całoroczną nowalijką, naturalnym suplementem diety zapewniającym naturalnego pochodzenia witaminy i niezbędne składniki mineralne.

 

 

Zalety diety opartej na kiełkach

Główną zaletą kiełków jest ich naturalne powstanie z nasion, jedynie przy udziale wody. Nie mają w tym udziału nawozy, czy środki ochrony roślin. Ich wartością jest to, że są lekkostrawne i dobrze tolerowane przez układ trawienny człowieka. Stanowią bogate źródło składników odżywczych. Przede wszystkim zawierają dużą ilość witaminy C, dzięki czemu wzmacniają odporność organizmu, zwłaszcza na przeziębienia. Zawarty w kiełkach potas i magnez pomaga naszemu sercu i układowi krwionośnemu. Reguluje ciśnienie krwi i jest strażnikiem dobrego samopoczucia. Dla kobiet w ciąży wskazane są kiełki z soczewicy i lucerny. Kiełki soczewicy dostarczają bardzo potrzebny kwas foliowy, a kiełki lucerny łatwo przyswajalne żelazo. Kiełki brokułów i brukselki dzięki zawartym w nich sulforafanom są naturalnym czynnikiem chemoprewencyjnym dla wolnych rodników nowotworowych. Poza tym sulforafan wspomaga suwanie z ciała toksyn i substancji kancerogennych.

 

 

Kiełki dla kobiet w ciąży?

Lekarze zalecają aby kobiety w ciąży nie jadły kiełków kupowanych w sklepach. Jest to związane z niebezpieczeństwem zatrucia. Niestety, kiełki jak i inne nowalijki nie zawsze są produkowane, a co najważniejsze przewożone i przechowywane w odpowiednich warunkach. Zlecają natomiast spożywanie dokładnie mytych kiełków z własnych hodowli – o ile przestrzega się podstawowych zasad w ich hodowli (jak hodować kiełki: patrz poniżej).

 

 

Kiełki rzodkiewki

 

kiełki rzodkiewki

 

Kiełki rzodkiewki są ostre w smaku jak dojrzała rzodkiewka. Mają one dużą ilość składników odżywczych, ale nie wszystkie są tak samo łatwo przyswajalne. Zawierają dwa razy więcej witamin niż dojrzała rzodkiewka. Są to witaminy: A, B1, B2, B3 (PP), B5, B6, C, kwas foliowy, oraz składniki mineralne: żelazo, potas, wapń, magnez, jod, fosfor, cynk, miedź, mangan, siarkę.

 

Dieta zawierająca te kiełki wskazana jest dla osób które mają problemy skórne, z włosami i potrzebują regeneracji paznokci. Przyspieszają przemianę materii, działają moczopędnie, dezynfekując układ moczowy i działając przeciwzapalnie. Kiełki rzodkiewki są wskazane przy anemii, schorzeniach wątroby i dróg żółciowych.

 

W hodowli nasiona namaczamy przez 6-12 godzin. Nawadniamy 2 razy dziennie. Czas wzrostu 5-6 dni. Wielkość 4-6 cm. Sposób hodowli: kiełkownica lub słoik.

 

Uwaga: w trzecim dniu hodowli na kiełkach pojawia się meszek, który nie należy mylić z pleśnią.

 

Kiełki rzodkiewki nadają się do spożycia na surowo jak i do gotowania. Można je dodawać do sałatek, kanapek, twarożku czy jajek.

 

Nieco ostrzejszą wersją kiełków rzodkiewki są kiełki chińskiej róży.

 

 

Kiełki fasoli mung

Kiełki fasoli mung są podstawą kuchni chińskiej i wietnamskiej. Specjalną odmianę fasoli mung wyhodowano w chinach z myślą o używaniu jej do pozyskiwania kiełków. Kiełki mung mają zarówno łatwo przyswajalne białko jak i inne składniki mineralne. Zawierają witaminy: A, C, E, oraz witaminy z grupy B. Dzięki temu są zalecane przy chorobach serca, zwłaszcza ułatwiają pozbycie się złego cholesterolu LDL. Ze składników mineralnych w składzie kiełków fasoli mung znajdziemy: żelazo, wapń, potas, magnez, fosfor, selen, jod, mangan, lit, miedź. Kiełki są również bogate w białko (25 %), błonnik i antyoksydanty.

 

Dieta zawierająca kiełki fasoli mung zalecana jest u osób z wysokim cholesterolem, problemami z cukrzycą i nadciśnieniem tętniczym. Poza tym działają odkażająco i wpływają korzystnie na poprawę odporności organizmu.

 

Do hodowli nasiona fasoli mung wymagają namaczania przez 8-12 godzin. Powinny być nawadniane 2-3 razy dziennie. Czas rozwoju 2-5 dni. Wielkość odpowiednich kiełków 3-4 cm. Sposób hodowli słoik, kiełkownica, woreczek.

 

Kiełki mają smak intensywny, słodki, nieco gorzki. Dlatego przy spożywaniu na surowo zaleca się wstępne blanszowanie. Jednak najlepiej smakują kiełki fasoli mung smażone lub gotowane.

 

Duża ilość białka występującego w kiełkach powoduje, że w potrawach kiełki fasoli mung doskonale zastępują mięso. Dlatego są doskonałym składnikiem dań dla wegetarianów i wegan.

 

Przykład dania z kiełków fasoli mung znajdziecie poniżej. Do innych pożytecznych składników należy białko, chlorofil, fitoestrogeny, bioflawonoidy, lecytyna, błonnik.

 

kiełki fasoli mung

 

 

Kiełki lucerny

Kiełki lucerny (znanej również pod nazwą alfalfa) to najlepsze źródło bioflawonoidów, fitoestrogenów, chlorofilu, witamin z grupy B-complex. Lucerna to popularna, znana na całym świecie roślina pastewna. Jest bogata w białko, witaminy, składniki mineralne a do tego niezbyt wymagająca w uprawie. To najlepszy przykład, w którym niejadana przez człowieka roślina jest wspaniałym dodatkiem do potraw w postaci kiełków. Oprócz witamin z grupy B kiełki lucerny zawierają witaminy: A, E i K. Kiełki lucerny zawierają składniki mineralne: wapń, magnez, żelazo, fosfor, potas, cynk, miedź.

 

Dieta zawierająca kiełki lucerny skazana jest dla kobiet w ciąży i karmiących piersią. Dobór minerałów zawartych w kiełkach pozytywnie wpływa na laktację. Kiełki są polecane również osobom starszym. Zawarte w kiełkach lucerny hormony roślinne – fitoestrogeny mają bezpośredni wpływ na hamowanie objawów przekwitania (menopauzy), wpływają na wydłużenie okresu miesiączkowego, zmniejszają zagrożenie osteoporozą, miażdżycą, przerostem prostaty. Są prowadzone badania dotyczące wpływu fitoestrogenów na zmniejszenie zachorowalności na raka sutka. Z uwagi na zawartość witaminy B-comlex kiełki lucerny są wskazane przy chorobach serca. Pozwala pozbyć się złego cholesterolu LDL. Poza tym kiełki lucerny poprawiają apetyt i przywracają zdolność odtruwania organizmu. Zawarta w kiełkach kanawanina pomaga zapobiegać szczególnym rodzajom nowotworów.zwłaszcza nowotworom trzustki, okrężnicy, a nawet leukemii.

 

W starożytnej medycynie chińskiej młode kiełki lucerny stosowano były przy dolegliwościach układu trawiennego i nerek. Poza tym związki zawarte w kiełkach lucerny przynoszą ulgę w objawach związanych z reumatyzmem i artretyzmem. Wspomagają system odpornościowy, a dzięki zawartości lecytyny poprawiają pamięć. Wzmacniają mięśnie, kości i zęby.

 

Okres namaczania nasion lucerny przeznaczonych do hodowli kiełków jest od 4 do 12 godzin. Zazwyczaj wystarczy 6-8 godzin. Kiełki lucerny wymaganą nawadniania dwa razy dziennie. Czas rozwoju 7-8 dniu. Miejscem hodowli może być zarówno słoik jak i kiełkownica.

 

Kiełki lucerny mają delikatny smak. Można jeść je na surowo jak i w potrawach gotowanych.

 

Nadają się zarówno do kanapek jak i do sałatek. Tak jak to widać na zdjęciu głównym, gdzie podaje się je z kiwi, granatem, i ogórkiem. Do tego składu świetnie pasuje jeszcze rukola, pomidor i ser pleśniowy.

 

kiełki lucerny

 

Kiełki pszenicy

Kiełki pszenicy świetnie urozmaicą nasze menu. Są smaczne i zdrowe, a wyciśnięty z nich olej ma wiele właściwości zdrowotnych zwłaszcza jeżeli chodzi o sprawy dermatologiczne. Dlatego warto również pomyśleć o maseczce z kiełków pszenicy. Kiełki pszenicy są gotowe do spożycia, gdy długość kiełków osiągnie długość ziarna. Kiełki pszenicy są bogatym źródłem witaminy: A, E, z grupy B, C. Składniki mineralne to: żelazo, wapń, potas, magnez, fosfor, sód, cynk. Oprócz tego kiełki pszenicy zawierają białko, błonnik, oraz nienasycone kwasy tłuszczowe (kwas linolowy).

 

Dieta z kiełkami pszenicy korzystnie wpływa na odporność i kondycję fizyczną. Dzięki niej odżywają włosy, korzystniej wyglądają również skóra i paznokcie. Natomiast olej z wyciśniętych kiełków pszenicy zawiera duże ilości witaminy E, która jest silnym przeciwutleniaczem. Stymuluje komórki skóry do szybszego wzrost. Poza tym działa odżywczo i jest szczególnie polecany do skóry suchej, odwodnionej, dojrzałej. Ujędrnia i poprawia wygląd skóry.

 

Kiełki pszenicy mają lekko orzechowy, łagodny smak. Najlepiej spożywać je na surowo, jako dodatek do płatków, koktajli, jogurtów, chleba czy sałatek.

 

Namaczanie pszenicy by nadawały się do hodowli kiełków trwa 10-12 godzin. Nawadniamy je dwa razy dziennie. Czas dojrzewania kiełków to 2-3 dni. Długość dojrzałych kiełków to 1-2 cm. Najlepiej hodować kiełki pszenicy w woreczku, kiełkownicy czy słoiku.

 

Trawa pszeniczna

Trawa pszeniczna jest kolejnym stadium w jaki przechodzą kiełki pszenicy. By to osiągnąć należy umieścić kiełki pszenicy w ziemi. Trawa wyrośnie do 10-15 cm już po 6-10 dniach. Trawa pszeniczna jest bogatym źródłem chlorofilu. Uzyskujemy go w postaci soku z wyciśniętej trawy. Chlorofil to zielony barwnik powstający w procesie fotosyntezy. Dlatego trawa taka nadaje się świetnie do barwienia pisanek na Wielkanoc. Skondensowana ilość tlenu zawarta w chlorofilu jest łatwo przyswajalna organizmowi człowieka poprzez pice soku z trawy pszenicznej. Dzięki temu wzrasta liczba czerwonych krwinek oraz stężenie tlenu we krwi. Dlatego picie soku z trawy pszenicznej pozytywnie wpływa na układ krwionośny. Ułatwia przepływ krwi przez serce.

 

Chlorofil ma ma również działanie ochronne przed promieniowaniem i wolnymi rodnikami. Neutralizuje przez to związki o działaniu rakotwórczym. Ma również działanie antybakteryjne i neutralizuje toksyny w organizmie. Cholesterol ma niebagatelne znaczenie w przypadku leczenia ran, owrzodzeń i zakażeń bowiem ma działanie antyseptyczne. Również nadaje się do leczenia przewlekłych zapaleń ucha wewnętrznego, zapaleń zatok, stanów zapalnych skóry i chorób skóry (łuszczycy) oraz infekcji pasożytniczych. Wcieranie soku z trawy w skórę likwiduje stan zapalny i łagodzi świąd. Sok z trawy korzystnie wpływa na działanie wątroby. Łagodzi objawy hemoroidów i wrzodów żołądka. Wspomaga leczenie górnych dróg oddechowych. Pomaga w leczeniu anemii. Reguluje ciśnienie i zapobiega rozwojowi cukrzycy. Wzmacnia kości i zęby. Dodatkowo trawa jęczmienna zmniejsza apetyt i jest stosowana w dietach odchudzających.

 

Trawa pszeniczna jest dostępna również w aptekach w postaci proszku jak i tabletek.  Badania wykazują że właściwości trawy pszenicznej są porównywalne z właściwościami kiełków lucerny.

 

Sok z trawy najlepiej uzyskać przez przepuszczenie trawy przez wyciskarkę wolnoobrotową. Można też to robić w maszynce do mięsa dzięki specjalnej przystawce.

 

sok z trawy pszenicznej

 

Kiełki jęczmienia

Podobne zastosowanie mają kiełki jęczmienia. Posiadają one nieco więcej błonnika i poprawiają trawienie. Przez to częściej są używane w dietach odchudzających.  Okres namaczania nasion do hodowli trwa 8-14 godzin. Moczymy dwa racy dziennie. Czas dojrzewania 3-4 dni.

 

Trawa jęczmienia podobnie jak trawa pszenicy działa przeciwzapalnie, przeciwnowotworowo i przeciwwirusowo. Zawiera dużą dawkę witaminy B-complex, oraz antyoksydantów (witaminy C i E, beta-karotenu).

 

Kiełki owsa

Również kiełki owsa są polecane dla osób z nadwagą. Mają one jednak nieco szersze zastosowanie. Polecane są dla osób które mają problemy z tarczycą, jak również korzystnie wpływają na płodność.

 

Kiełki owsa zawierają witaminy:A, B, C i E, Oraz związki mineralne: fosfor, żelazo, miedź, fluor, cynk, wapń i jod. To właśnie większa zawartość jodu pozytywnie wpływa na uregulowanie pracy tarczycy.

 

Dieta złożona z kiełków owsa dobrze wpływa na osoby z chorobami serca.

 

Okres namaczania nasion służących do hodowli kiełek wynosi 8-14 godzin. Nasiona lubią wodę więc należy je zamaczać co 6 godzin. Czas wzrostu 2-3 dni. Hodujemy je w kiełkownicy, ale można hodować kiełki owsa tak jak hodujemy rzeżuchę na Wielkanoc.

 

Kiełki owsa mają słodkawy smak. Najlepiej spożywać je na surowo jako składnik kanapek, surówek, twarogów i sałatek. Mogą służyć również jako dodatek do past, zup, sosów, ryżu, ziemniaków, makaronów oraz farszów. Potrawy posypujemy bezpośrednio przed podaniem. Z powodzeniem zastępują szczypiorek.

 

Kiełki rzeżuchy

Najbardziej znanymi kiełkami od lat hodowanych w naszych domach są kiełki rzeżuchy. Zazwyczaj hodujemy je na ligninie, a dokładny opis hodowli kiełków rzeżuchy opisaliśmy poniżej. Nasiona rzeżuchy pojawiają się we wszystkich sklepach na Wielkanoc. Razem z farbami do jajek i dekoracjami z zajączków, baranków i kurczaczków. Zazwyczaj kiełki rzeżuchy służą jedynie do dekoracji koszyka Wielkanocnego, ale część również jest podana na stole świątecznym jako dodatek do jajka, czy dekoracja wędlin. A przecież kiełki rzeżuchy powinniśmy jeść regularnie.

 

Rzeżucha (pieprzyca siewna) należy do roślin kapustowatych. pochodząca z południowo-wschodniej Azji. Osiąga wysokość do 60 cm. Hodowana jest głównie dla oleju pozyskiwanego z nasion.

 

Kiełki rzeżuchy posiadają dużą ilość witamin: A, C, D, K oraz niektóre z grupy B – B1, B2, B3, B9. Składniki mineralne to: żelazo, wapń, potas, jod, fosfor, cynk, mangan. Poza tym kiełki rzeżuchy zawierają białko.

 

Spożywanie kiełków rzeżuchy ma korzystny wpływ na urodę. Poprawia wygląd włosów, cery, paznokci. Pobudza również przemianę materii, wydzielanie soku żołądkowego. Poza tym działa moczopędnie. Duża ilość żelaza ma znaczenie krwiotwórcze. Reguluje działanie tarczycy.

 

Nasiona rzeżuchy przeznaczone do hodowli moczymy przez 2-3 godziny. Nawadniamy 3 razy dziennie. Czas rozwoju 5-6 dni. Wysokość dojrzałych kiełków 5-7 cm. Z uwagi na zawartość białka i dobrze przyswajalnego żelaza i wapnia kiełki rzeżuchy mają doskonałe zastosowanie przy leczeniu anemii, zwłaszcza u osób chorych na anoreksję.

 

Uwaga: nasiona rzeżuchy, podobnie jak nasiona lnu wytwarzają śluz który może blokować kanały odpływowe kiełkownicy. Dlatego najlepiej hodować je w ligninie. Możemy również w okolicy kanałów odpływowych kiełkownicy wysypać inne nasiona, które będą blokować spływanie śluzu z nasion rzeżuchy.

 

Rzeżucha ma specyficzny zapach i wyraźny pikantny smak. Spożywamy ją najczęściej na surowo jako dodatek do kanapek i potraw z jajek. Doskonale smakuje również w żurku.

 

Kiełki sojowe

kiełki sojowe

 

Na półkach sklepowych kiełki soi (sojowe)  są często mylone z kiełkami z fasoli mung. Nasiona mung są małe (2-4 mm) i zielone, natomiast soja ma żółty kolor i jest znacznie większa. Zawartość witamin i składników mineralnych jest podobna do fasoli mung. Różnica jest w przyswajalności. O ile fasola mung jest wyhodowana z myślą o kiełkach to soja ma nieco inne przeznaczenie. Jednak z uwagi na różnicę w cenie z pewnością kiełki sojowe są warte hodowania. Kiełki soi zawierają witaminy A, B1, B2, B5, B9, C, E, K. Składniki mineralne to: wapń, żelazo, magnez, fosfor, potas, miedź, mangan. Poza tym w kiełkach soi znajdziemy: lecytyna, fitoestrogeny, błonnik, białko.

 

Podobnie jak w przypadku fasoli mung regularne spożywanie kiełków soi ma dobroczynny wpływ na cerę. Poza tym koi nerwy, dodaje energii i apetytu. Pomagają obniżyć poziom „złego” cholesterolu LDL oraz reguluje ciśnienie krwi. Kiełki soi stanowią bogate źródło fitoestrogenów i są polecane kobietom w okresie menopauzy.

 

Nasiona przeznaczone na kiełki należy moczyć przez 10-12 godzin. czas kiełkowania wynosi 4-6 dni.

 

Uwaga: kiełki soi są dosyć trudne do uprawy, ponieważ kiełkujące nasiona wytwarzają spore ilości śluzu. Dlatego wymagają częstego płukania i najlepiej hodować je w woreczku.

 

Kiełków soi nie powinno spożywać się na surowo. Najlepiej je gotować na parze, dusić, czy usmażyć. To poprawia ich smak przez co są bardziej przyswajalne.

 

Mimo, że ugotowane nasiona soi i soczewicy smakują podobnie to ich kiełki mają całkiem różne właściwości. Kiełki soczewicy są szczególnie polecane kobietom w ciąży jak i osobom starszym.

 

Kiełki soczewicy posiadają niemal wszystkie witaminy z grupy B – B1, B2, B3, B5, B6, B9. Poza tym witaminę A, C, E i K. Z soli mineralnych zawierają: wapń, żelazo, fosfor, cynk, miedź, magnez, potas, bor, molibden, selen, sód, siarkę. Z innych składników odżywczych kiełki soczewicy to beta karoten, koenzym Q10, błonnik, amigdalina, lignany, kwas pangamowy, inozytol, PABA, lecytyna, i białko (21%).

 

Tak duża ilość składników odżywczych powoduje, że kiełki soczewicy są szczególnie polecane dla kobiet w ciąży. Dostarczają one łatwo przyswajalnego kwasu foliowego ściśle związanego z prawidłowym rozwojem mózgu i układu nerwowego człowieka. U osób starszych kwas foliowy zapobiega zahamowaniu procesu krwiotwórczego w szpiku kostnym. Amigdalina ma pozytywny wpływ na hamowanie procesów rakotwórczych, działa też korzystnie na stres. Dieta z kiełków soczewicy korzystnie wpływa na cerę i zęby. Pomaga w chorobach cukrzycy, kamicy żółciowej, miażdżycy.

 

Nasiona do kiełkowania moczymy w wodzie przez 8-12 godzin. Czas kiełkowania wynosi 4-5 dni, a kiełki przelewamy 3 razy dziennie.Średnia wysokość dojrzałych kiełków wynosi 3-5 cm.

 

Kiełki soczewicy najlepiej jeść gotowane lub surowe. Zaleca się jednak ich zblanszowanie (przelanie wrzątkiem). Nasiona soczewicy są w różnych kolorach: czerwony, pomarańczowy, brązowy, czarny czy najpopularniejszy. każdy kolor smakuje nieco inaczej. Kiełki soczewicy są chrupiące i nadają się świetnie do kanapek, sałatek, zup, czy dań smażonych.

 

Kiełki grochu

kiełki grochu

 

Do dostępnych na rynku należą kiełki groszku cukrowego. Są również przepisy na różne ich podawanie. Jednak hodowcy miniwarzyw z domowego ogródka nie polecają groszku do hodowli kiełków głównie z powodu ciężkostrawności i dużo mniejszych zalet od innych warzyw strączkowych. Długi jest okres moczenia groszku ok. 15 godzin, a w trakcie wegetacji należy je dodatkowo płukać i odpowiednio wentylować.

 

Kiełki jarmużu

Dużo ciekawsze są kiełki jarmużu.Są bogate w witaminę  A,B,C,E,H, a także minerały sód, potas, magnez, cynk, żelazo, selen. Zawiera biotynę, lit i chrom.

 

Dieta z Kiełek jarmużu ma działanie i antyoksydacyjne, przeciwnowotworowe i przeciwzapalne. Jedzenie kiełek jarmużu obniża poziom cholesterolu, -chroni przed anemią, regeneruje i zwiększa odporność. Poza tym jedzenie kiełek jarmużu działa korzystnie na włosy, odchudza i odmładza.

 

Nasiona na kiełki moczymy przez 3-6 godzin w ciepłej wodzie następnie dokładnie płuczemy. Hodujemy w słoiku lub kiełkownicy. Podlewamy dwa razy dziennie. Wegetacja kiełków trwa 3-5 dni.

 

Uwaga: podczas wzrostu kiełków pojawia się biały puszek, który jest naturalną formą korzeni.

 

Kiełki jarmużu mają wyraźny dość ostry smak. Najlepiej jeść je na surowo, zarówno jako dodatek do jogurtu, sałatek, ryżu, czy koktajli.

 

Kiełki można jeść na surowo, lub można dodawać je praktycznie do wszystkiego. Pasuje jako dodatek do omletów, jogurtu, sałatek, ryżu czy kaszy. Bardzo smaczny jest koktajl z kiełków jarmużu i bananów.    

 

Kiełki buraka

Ze względów dekoracyjnych pięknie prezentują się kiełki buraka czerwonego. Zawierają one duże ilości witamin A, C, E i B1, oraz składników mineralnych: potas, wapń, żelazo, magnez, miedź, mangan, oraz dwa rzadkie metale: rubid i cez. Poza tym zawierają błonnik i białko. Ze względu na zawartość kobaltu, który ma pierwszorzędny wpływ na proces tworzenia się czerwonych ciałek krwi, kiełki z buraka są najlepszą dietą dla osób z anemią. Poza tym kiełki buraka obniżają ciśnienie i odkwaszają organizm.Duża zawartość błonnika powoduje, że ułatwiają przemianę materii i są zalecane przy schorzeniach gastrologicznych. Kwas foliowy poprawia samopoczucie, hamuje rozdrażnienia i przynosi spokojny sen.Spożywanie kiełków buraka dobrze wpływa na kondycję włosów i paznokci. Czerwony kolor buraków i kiełków zawdzięczamy beta-cyjaninie, która ma działanie przeciwnowotworowe.

 

Nasiona do kiełkowania moczymy przez 10-12 godzin i podlewamy 2-3 razy dziennie. Skorupki nasion są bardzo twarde dlatego kiełki buraka rosną dużo wolniej niż z innych nasion. Najczęściej trwa to 8-10 dni. Dojrzałe kiełki mają 6-10 cm. Najlepiej je hodować w kiełkownicy.

 

Uwaga: Nasiona buraka mają bardzo twarde, niestrawne skorupki, które należy usunąć przed spożyciem kiełków. Bu to zrobić wystarczy zalać kiełki wodą i poruszać je ręką Osłonki gdy spadną same odpadną i wypłyną na wierzch.

 

Kiełki buraka są bez wątpienia elementem dekoracyjnym potrwa. Zalecane jest jedzenie ich bez osłonek, na surowo. W smaku przypominają buraki. Są sycące. Nadają się do surówek, kanapek, sałatek i dań na gorąco.

 

Kiełki przechowywane w lodówce powinno się płukać raz dziennie.

 

Kiełki brokuła

brokuł

 

Niezwykłe właściwości wspomagające leczenie mają kiełki brokuła. To prawdziwa prozdrowotna bomba. Brokuł to pyszne i zdrowe warzywo. Jednak kiełki niemal o 100% przewyższają wartości odżywcze dojrzałych roślin. Przede wszystkim kiełki brokuła 50 krotnie przewyższają ilością sulfofranu w porównaniu z brokułami w postaci warzywa. Substancja ta ma silne działanie przeciwnowotworowe. Kiełki brokuła zawierają komplet witamin z grupy B, tak zwany B-komplex. Poza tym w kiełkach są jeszcze witaminy: A, C, E i K. Z minerałów znajdziemy w nim: Koenzym Q10, sulfofran, kwasy tłuszczowe omega-3, błonnik, karoten, luteina, chlorofil, antyoksydanty, białko (35%).

 

Dzięki temu dieta z kiełkami brokuła pomaga obniżyć ciśnienie krwi, zapobiega chorobom układu krwionośnego i udarom mózgu, a także dzięki wysokiej zawartości antyoksydantów wzmacnia układ odpornościowy i nerwowy.

 

Prowadzone są również badania odnośnie substancji zawartej w kiełkach brokuła, która zwalcza szczepy bakterii Helicobacter pylor, która ma niekorzystny wpływ na żołądek. Jej obecność w układzie trawiennym zwiększa ryzyko zapalenia żołądka i powstawania wrzodów trawiennych.

 

Okres namaczania nasion do kiełkowania wynosi 4-6 godzin. Czas dojrzewania kiełków to 4-6 dni. Do hodowli nadaje się zarówno słoik jak i kiełkownica.

 

W smaku kiełki brokuła są pikantne podobnie jak brokuły. Można je jeść na surowo w surówkach i kanapkach.

 

Największe bogactwo wartości kiełków brokuła jest w 4-5 dniu wzrostu. Dlatego zaleca się spożywanie kiełków zaraz jak dojrzeją. Przechowywane w lodówce tracą wartości odżywcze.

 

Mikrolistki brokuła

Nasiona na kiełki brokuła są stosunkowo drogie. Pewnie dlatego w sklepach ogrodniczych pojawiły się również mikrolistki brokuła. Jest to nowość na rynku ogrodniczym służąca domowym mini hodowlom warzyw. Posiadają podobne zalety, ale w smaku w porównaniu do kiełków nie są tak ostre. Czas wzrostu mikrolistków brokuła to 7 do 9 dni. Nasiona warto przysypać cienką warstwą ziemi.

 

Kiełki pora

Jak łatwo zauważyć każdy rodzaj kiełków ma swoją „specjalizację” w zastosowaniu, czy działaniu na konkretne schorzenia. W przypadku kiełków pora działają one jak naturalny antybiotyk. Jeżeli chodzi o witaminy to kiełki pora najwięcej mają witaminy C. Po za tym witaminy: A, B1, B2, B3, B9 i E, oraz minerały takie jak: wapń, żelazo, jod, cynk i miedź. Pozostałe substancje to białko, błonnik, antyoksydanty.

 

Z uwagi na to, że por ma właściwości bakteriobójcze, antyreumatyczne i diuretyczne, dieta z udziałem kiełków pora wskazana jest przy przeziębieniach i zapobiegawczo w okresie wzrostu zachorowań. Poza tym substancje zawarte w kiełkach pora obniżają zły cholesterol, podwyższając dobry.

 

Nasiona pora nie zawsze łatwo kiełkują dlatego przy przygotowaniu nasion do hodowli dobrze jest zastosować metodę szoku termicznego. Zanim będziemy moczyć w ciepłej wodzie nasiona pora przez ok. 8-12 godzin dobrze jest je zamknąć na 24 godziny w lodówce. Podczas moczenia nasion wodę wymieniamy lub stawiamy przy grzejniku by stale była ciepła. Można też nimi potrząsać by się szybciej otworzyły. Kiełki również podlewamy cieplejszą wodą. Dopiero po kilku dniach możemy stosować wodę o temperaturze pokojowej. Hodowlę podlewamy dwa razy dziennie. Czas wzrostu kiełków 9-14 dni. Kiełki pora możemy jeść na surowo, ale zalecane jest blanszowanie. Kiełki nadają się do kanapek, sałatek, jak również na ciepło do zup, czy drugich dań. Dodajemy je dopiero na talerzu. Niektórzy dodają kiełki pora do jogurtów i sosu tatziki. Nie wolno przesadzać z ilością zjadanych kiełków pora gdyż może zadziałać przeczyszczająco.

 

Kiełki kapusty

kiełki kapusty

 

Zaletą kiełków kapusty jest duża ilość witaminy C. Oprócz tego ich składzie obecne są witaminy: A, B1, B2, B3, B5, B6, B9, E i K, oraz związki mineralne: wapń, żelazo, magnez, fosfor, potas, cynk, selen. Z innych składników należy wymienić błonnik, chlorofil, karoten i bialko (35%). Hodujemy zarówno kiełki kapusty białej, jak i czerwonej. W kiełkach kapusty czerwonej jest więcej selenu i witaminy C, natomiast w białej więcej karotenu.

 

Dieta zawierająca kiełki kapusty daje podobne skutki jak dieta przy stosowaniu kiełków brokułów.

 

Czas namaczania nasion 4-6 godzin. Czas kiełkowania 6-8 dni. Długość kiełków 2,5-3 cm.

 

Stosujemy jako na surowo jako dodatek do kanapek i surówek.

 

Kiełki siemienia lnianego

Obok rzeżuchy i gorczycy kiełki siemienia lnianego są najprostszą hodowlą kiełek. Wystarczy tylko lignina, woda i ciepło. Kiełki siemienia zawierają witaminy: E, K, F, C i niektóre z grupy B (B1, B6, B9). Pod względem minerałów występuje w nich żelazo, wapń, fosfor, magnez. Kiełki podobnie jak nasiona zawierają zawierają kwasy omega3, które stanowią rzeczywistą witaminę dla naszego serca, mózgu, kości, żołądka i jelit. Dodatkowo w kiełkach mamy sporo białka i błonnika.

 

Dzięki temu dieta oparta o kiełki siemienia lnu umożliwia nam walkę ze złym cholesterolem LDL, chorobami nowotworowymi, poprawia działanie układu krwionośnego, nerwowego i pokarmowego. Jest najlepszym środkiem do walki z owrzodzeniem żołądka i dwunastnicy.

 

Hodowla jest identyczna jak w przypadku rzeżuchy. Z uwagi na powstający śluz nie zaleca się używania do hodowli kiełkownicy z jednym otworem.

 

Kiełki siemienia lnu jemy zawsze na surowo dodając do nabiału, sałatek, jogurtów, kefirów i surówek.

 

Uwaga. Nienasycone kwasy, zawarte w kiełkach, jak i nasionach (zdrowe tłuszcze -omega 3 i omega 6) zachowują skuteczne działanie, kiedy są stosowane na zimno, poniżej temperatury 40 stopni C dlatego kiełki spożywamy na surowo.

 

Kiełki słonecznika

słonecznik

 

Główną zaletą kiełków słonecznika jest to, że są duże. Zwłaszcza pędy. Możemy oczywiście zadowolić się kiełkami, ale pędy nic nie tracą na smaku i wartościach odżywczych. Poza tym pędy są na tyle duże, że można je używać w sałatce niczym liści sałaty, czy dojrzałej rukoli. Kiełki słonecznika zawierają witaminy:A, E, C, D i niektóre z grupy B. Składniki mineralne to: potas, żelazo, magnez, fosfor i wapń. Poza tym w kiełkach słonecznika mamy inne składniki, takie jak: białko, błonnik, czy nienasycone kwasy tłuszczowe.

 

Z uwagi na dużą ilość fosforu i wapnia dieta z kiełków słonecznika wzmacnia  kości i zęby. Duża ilość żelaza pozytywnie wpływa na układ krwiotwórczy. Dieta pozytywnie wpływa na przemianę materii, szczególnie tłuszczów i węglowodanów.

 

Słonecznik – dwa rodzaje kiełków

Ze słonecznika możemy hodować dwa rodzaje kiełków. Krótkie ogonki, które ledwie wychodzą z nasion lub dużo większe kiełki z listeczkami. W zależności jakie chcemy uzyskać kiełki i jakie mamy nasiona są trzy sposoby hodowli kiełków słonecznika:

1. Gdy mamy nasiona łuskane możemy hodować je na kiełki krótkie. W tym celu namaczamy nasiona przez 8-10 godzin. Następnie mieszamy tak by pospadały przezroczyste osłonki, które łatwo gniją. Nasiona dajemy do kiełkownicy i po 2-3 dniach powinny już być gotowe do jedzenia. W ten sposób mama krótkie kiełki.

2. Gdy mamy nasiona w twardych łupinach wsadzamy je do ziemi. Gdy wyrosną nam małe roślinki i pojawią się pierwsze liścienie (zazwyczaj po 7 dniach) są już gotowe do ścinania. Dłuższy rozwój spowoduje, że roślinki zrobią się gorzkie.

3. Namaczamy nasiona słonecznika przez około 24 godziny do momentu gdy twarde łupinki popękają i wypadną nasiona. Wówczas przekładamy je bez twardych łupinek do kiełkownicy i trzymamy przez 7 dni do uzyskania efektu takiego jak w 2 sposobie hodowli. W ten sposób uzyskamy efekt zielonej roślinki bez konieczności wsadzania do ziemi.

Czas dojrzewania kiełków 2-3 dni. Zielone pędy dojrzewają w 6-8 dni. Wielkość małych kiełków 1-2 cm, zielonych pędów 6-10 cm.

Kiełki słonecznika mają delikatny orzechowy smak. Najlepiej pasują do jogurtów i przy wypieku chleba. W postaci zielonych pędów nadają się do surówek i posypywania dań na ciepło, jak w podanym poniżej zdjęciu.

 

Kiełki gorczycy

Równie proste do hodowli są kiełki gorczycy. Wyróżniają się działaniem wspomagającym odchudzanie. Kiełki gorczycy zawierają witaminy A, B1, B3, C, E, K, a z minerałów: wapń, żelazo, magnez, cynk, potas, fosfor, selen, mangan, miedź. Oprócz tego występują w nich inne substancje odżywcze jak: karoten, chlorofil, niacyna, przeciwutleniacze, synalbina, kwasy omega-3, białko (30-35%). Dzięki temu kiełki gorczycy wspaniale wspomagają terapię w przypadku chorób przewodu pokarmowego, nieżycie żołądka i jelit, zaparciach i niestrawności.

Hodowla jest identyczna jak w przypadku rzeżuchy. Z uwagi na powstający śluz nie zaleca się używania do hodowli kiełkownicy z jednym otworem.

Kiełki mają pikantny smak przypominający szczypiorek i mogą być stosowane jako jego zamiennik. Najlepiej spożywać je na surowo.

 

Kiełki kozieradki

kozieradka

 

Kiełki kozieradki są najlepszym źródłem białka, żelaza, oraz witaminy A i C. Dzięki temu pozytywnie wpływają na działanie wątroby, dzięki czemu wspomagają oczyszczanie organizmu z toksyn. Oprócz wymienionych witamin znajdziemy w kiełkach kozieradki witaminy z grupy B (B1, B2, B3, B5), oraz składniki mineralne wapń, żelazo, cynk, potas, fosfor, siarka. Poza tym kiełki kozieradki są źródłem saponiny, flawonoidy, lecytyna, białko (29%). O leczniczych wartościach kozieradki pisaliśmy już w artykule „Lubczyk i kozieradka zamiast Vegety i Maggi„. Dieta złożona z kiełków kozieradki wpływa na przemianę materii, wydzielanie soku trzustkowego, żołądkowego i jelitowego. Wspomaga wytwarzanie czerwonych krwinek. Surowe kiełki kozieradki działają osłaniająco i przeciwzapalnie na błonę śluzową przewodu pokarmowego. Dlatego spożywanie kiełków kozieradki zalecane jest przy chorobach i infekcjach żołądka,  zwłaszcza przy chorobie wrzodowej.

 

Czas moczenia nasion wynosi 6-8 godzin. Podlewamy nasiona dwa razy dziennie. Kiełki kozieradki są najsmaczniejsze, gdy ich długość ma około 3 cm. Czyli po 4-7 dniach hodowli. Potem zaczynają robić się gorzkie.

 

Ponieważ mają specyficzny smak nie używa się ich zbyt dużo. Zastępują one przyprawy do ryżu, koktajli owocowych, potraw z mięs i warzyw.

 

Kiełki cebuli

Kiełki cebuli są bardzo podobne do kiełków pora. Mają takie samo działanie i sposób hodowli. Zawierają witaminy: A, B, C i E, jak również minerały takie jak: wapń, żelazo, magnez, cynk, potas, fosfor, fluor, mangan, selen i siarka. Z innych pożytecznych substancji należy wymienić: Karoten, chlorofil, białko (20%), błonnik oraz antyoksydanty.

Kiełki cebuli zaleca się stosować zapobiegawczo w okresie przeziębień. Taka dieta wpłynie na wzmocnienie naszej odporności. Poza tym regulują ciśnienie krwi i poziom cholesterolu.

ostrzejsze od pora więc lepiej je poddać obróbce termicznej.

Hodujemy je tak samo jak kiełki pora poddając nasiona szokowi termicznemu. Czas namaczania 8-12 godzin. Czas kiełkowania 10-15 dni. Nadają się do spożycia, gdy kiełki osiągną długość 3-4 cm. Do hodowli używamy kiełkownicę.

Kiełki cebuli pasują do wszystkiego – sałatek, kanapek, omletów, dań warzywnych czy mięsnych.

 

Kiełki czosnku

Kiełki czosnku są ponoć silniejsze od antybiotyków typu penicylina i tetracyklina. Zawierają witaminy: A, B, C i E. Składniki mineralne: Cynk, Wapń, Żelazo, Magnez, Fosfor i Potas. Jak również inne substancje odżywcze: aminokwasy, chlorofil, karoten, fitosterole, flawonoidy, pektyny, mieszanina związków bakteriobójczych, związków siarkowych, kwasy nukleinowe DNA i RNA – regenerują  komórki organizmu.

 

Dieta wykorzystująca kiełki czosnku, jest dietą prewencyjna w wielu chorobach i dolegliwościach. Przede wszystkim pomaga zwalczać bakterie, wirusy, grzyby i pasożyty w tym układu jelitowego. Dzięki temu leczy stany zapalne wywołane przez gronkowce i paciorkowce. O 15 % zmniejsza poziom cholesterolu LDL zwiększając cholesterol dobry HDL. Dzięki temu zapobiega miażdeżycy. Działa anty nowotworowo. Zawarte w kiełkach beta-karoten i flawonoidy powstrzymują działanie wolnych rodników. Zapobiega powstawaniu zakrzepów i żylaków. Regeneruje zniszczone komórki. Obniża ciśnienie i zmniejsza krzepliwość. Działa rozkurczowo poprawiając krążenie. Zwiększa odporność. Odbudowuje florę bakteryjną po antybiotykoterapii. Przyspiesza metabolizm i spalanie tłuszczu.

 

Nasiona czosnku podobnie jak w przypadku kiełków pora i cebuli powinny być poddane szokowi termicznemu. Czas namaczania wynosi 10 godzin. Płuczemy nasiona dwa-trzy razy dziennie. VCzas kiełkowania 10-14 dni.

 

Zaleca się spożywanie kiełków czosnku na surowo, jako dodatek do kanapek, sałatek, dań na gorąco.

 

Kiełki koniczyny czerwonej

Koniczyna podobnie lucerna nie jest jadana przez ludzi, w przeciwieństwie do kiełków. Postać kiełków umożliwia nam poznanie i skosztowanie tych życiodajnych roślin. Kiełki koniczyny czerwonej podobnie jak te lucerny są bogatym źródłem izoflawonów, przydatnych w zwalczaniu osteoporozy, miażdżycy i menopauzy.

 

Kiełki koniczyny zawierają witaminy : A, B1, B5, B6, C, E, K, oraz minerały takie jak wapń, żelazo, magnez, fosfor, potas, cynk, sód, miedź, mangan, selen. Z innych związków dostępnych w kiełkach koniczyny są: fitoestrogeny, antyoksydanty, saponiny, glikozydy, flawonoidy, chlorofil, aminokwasy, błonnik, karoten, białko (aż 35%). Pod wieloma względami skład kiełków koniczyny jest bogatszy od tego co zawierają kiełki lucerny, a nawet pszenicy. Posiada również dużo białka. Zawarta w koniczynie genisteina, należąca do grupy izoflawonoidów, hamuje z dużym skutkiem rozwój komórek nowotworowych. Natomiast przyswajalny wapń i magnez wzmacnia system nerwowy i reguluje pracę żołądka. W medycynie ludowej zalety koniczyny wykorzystywano w leczeniu problemów skórnych. Łuszczycy, egzemie jak i przy gojeniu się ran. Poza tym kiełki koniczyny mają działanie odtruwające i wykrztuśne. Dieta z kiełków koniczyny polecana jest w przypadku zapalenia oskrzeli, a nawet w astmie.

 

Czas namaczania nasion przeznaczonych na kiełki wynosi 4-6 godzin. Czas dojrzewania 5-7 dni. DO hodowli nadaje się zarówno kiełkownica jak i słoik.

 

Kiełki koniczyny najlepiej jeść na surowo, jako dodatek do kanapek, czy surówek.

 

kiełki brokułów z sajgonkami

 

Dlaczego nie warto kupować gotowych kiełków?

W lodówkach marketów możemy czasem spotkać różnego rodzaju kiełki. Po co mamy hodować kiełki skoro możemy je kupić? Przede wszystkim z uwagi na jakość. Masowa produkcja kiełków jest w ciemnych halach bez dostępu do naturalnego światła słonecznego. Całkowity brak światła słonecznego podczas procesu wzrostu zmniejsza zawartość witamin i składników mineralnych. Droga z hali produkcyjnej na półkę sklepową jest długa i kiełkom trudno jest zapewnić w tym czasie odpowiednią temperaturę. Kiełki dojrzałe mogą przez pewien czas być przechowywane. Wymaga to jednak chłodu i ciemnego miejsca.

 

Kiełki ze sklepu

Kiełki z półek sklepowych są pakowane w przezroczystych, hermetycznie zamkniętych, foliowych opakowaniach. Nawet gdy są w chłodzie to są wystawione na ciągłe działanie światła. To idealne warunki do namnażania się bakterii i grzybów. Wystarczy kilka godzin nieodpowiedniej temperatury i mamy do czynienia z zatruciami. Dlatego firmy produkujące kiełki zabezpieczają chemicznie swoje produkty przed rozwojem grzybów i bakterii. Poza tym wyprodukowane kiełki są nadal żywe. Ich rozwoju nie zatrzyma jedynie obniżenie temperatury. Nadal wymagają one zraszania i dostępu do powietrza. W innym przypadku zaczynają się psuć i tracą na wartości odżywczej.

 

Jak podawać kiełki?

Oczywiście nie ma jednej odpowiedzi na to pytanie. Wszystko zależy od tego o jakie kiełki chodzi. Jedne poleca się jeść na surowo, inne się do tego nie nadają. Czasem wystarczy je zblanszować (przelać gorącą wodą), inne wymagają gotowania na parze czy smażenia. Poza tym chcąc skorzystać z walorów zdrowotnych kiełków czasem musimy iść na kompromis. Wybrać między smakiem, a wartościami odżywczymi. Praktycznie ile kuchni, tyle pomysłów. Od napojów, jogurtów, deserów po kanapki, sałatki, pasty, humusy, na zupach i daniach obiadowych skończywszy. Kiełki są przede wszystkim stałym daniem kuchni azjatyckich. Podstawą dań wietnamskich i chińskich.

 

Oto kilka z nich:

 

słonecznik z paluszkami rybnymi

 

Napój z kiełków

Napoje z samych kiełków nie są zbyt wyraziste. Jednak warto robić lemoniadę na wodzie z kiełków. W tym celu należy nasypać 0,3 litra kiełków do litrowego słoja, zalać wodą i odstawić w lodówce na 48 godzin. Potem zlać wodę i dodać do lemoniady z cytryny i sporo liści świeżej mięty. Latem zamiast cytryny można dać z działki kilka gałązek rabarbaru. Napój słodzimy stewią. Kiełki dostarczają napojowi sporo witamin i elektrolitów czyniąc go napojem izotonicznym.

 

Chiński makaron smażony z kiełkami fasoli mung

Chiński makaron błyskawiczny świetnie nadaje się do smażenia z warzywami. Nie należy go mylić z makaronem który występuje w tak zwanych zupkach chińskich, gdyż nie zawiera on polepszaczy smakowych i substancji umożliwiających podawanie bez gotowania. Oprócz typowych składników jak mąka pszenna i jajka typowy makaron chiński zawiera niewielkie ilości kurkumy, soi, orzechów, gorczycy, selera i sezamu. Normalnie makaron gotujemy około 4 minut, ale przed smażeniem wystarczy że zalejemy go wrzątkiem. Podobnie wrzątkiem zalewamy grzyby mung. Makaron 400 g smażymy na oleju rzepakowym razem z tartą marchewką, cebulą białą i czerwoną, 250 g kiełków fasoli mung, grzybami , pędami bambusa i pokrojonym w kostkę mięsem z piersi kurczaka. Dodajemy posiekanego czosnku, pokrojoną słodką paprykę czerwoną i zieloną, pokrojony por, 2 łyżeczki sosu sojowego niewielką ilość soli i pieprzu. W ten sposób mamy smaczne i zdrowe danie, które dodatkowo jest bardzo kolorowe.

 

Sałatka z kiełków

Do sporządzenia sałatki potrzebujemy szklankę różnych kiełków. Najlepiej pasują tu rzodkiewka i słonecznik. Do tego pęczek pokrojonej młodej cebuli dymki, 50 g pokrojonych orzechów włoskich, 200 g twarogu lub fety, cytryna, oliwa z oliwek. Składniki łączymy, kropimy sosem z oliwy, soku z cytryny z dodatkiem soli i pieprzu, a następnie dokładnie mieszamy.

Zamiast twarożku można też dać tofu. Również kiełki idealnie pasują do smażonego tofu.

 

Jak hodować kiełki?

Własne kiełki to wygoda i bezpieczeństwo. Mamy pewność, że będą świeże, wolne od chemii i niewłaściwej hodowli, czy warunków przechowywania. Uprawianie kiełków jest dość proste. Nasiona w sposób naturalny chcą kiełkować. Wystarczy trochę wilgoci, i ciepła. Nie trzeba ich nawozić i nie potrzebują gleby bo wszystko co potrzebne do powstania nowej rośliny znajduje się w nasionach. Najlepiej widać to po kiełkowaniu kasztana, czy pestki awokado. Wystarczy wilgoć i ciepło a po kilku dniach pojawi się kiełek. Będzie on rósł wykorzystując składniki zmagazynowane w nasieniu, jakim jest pestka kasztana, czy awokado. Dopiero gdy kończą mu się składniki potrzebne do wzrostu kiełek wsadzamy do ziemi by powstała roślina. Jedyny problem z uprawą kiełków jest odpowiednie dozowanie wilgoci i ciepła tak by kiełki nie spleśniały i nie pojawiły się grzyby, czy bakterie. Dlatego musimy stworzyć im odpowiednie warunki hodowli i jeść kiełki, gdy są świeże, nie magazynować ich jak warzywa.

Również nadmiar światła szkodzi kiełkom. Może spowodować powstawanie glonów. Dlatego najlepiej stosować profesjonalne kiełkownice wykonane z odpowiednich materiałów, zwłaszcza odpowiedniego szkła i tworzywa.

 

Nie jedz kiełków:

1. Spleśniałych.

2. Nieświeżych.

3. Zasuszonych.

4. Niedojrzałych.

5. Roślin psiankowatych (papryka, pomidor, ziemniak).

6. Roślin, na które masz alergię (lub zawierają związki na które masz alergię, np żelazo).

7. Surowych :

– gryki

– soi

– grochu

 

Przechowywane w lodówce kiełki powinno się płukać raz dziennie.  Starajmy się trzymać je nie dłużej niż tydzień.

 

Zanim zdecydujesz się na uprawę jakiś kiełków poczytaj czy warto i czy nadają się do spożycia.

 

lucerna z jajkiem

 

Uprawa kiełków w domu

Uprawą kiełków zajmowała się pewnie niejedna osoba. Robimy to na Wielkanoc, gdy hodujemy kiełki rzeżuchy, czy owsa. Do tego używamy dwu głębokich talerzy. Najlepiej salaterki i talerza na zupę. Na talerz większy nakładamy odwrócony do góry dnem talerz mniejszy, owinięty ligniną. Następnie namaczamy ligninę i obsypujemy dokładnie nasionami rzeżuchy, czy owsa. Takie kopułki kiełków zdobią nam później stół świąteczny i są smaczną, zdrową, najczęściej jedyną nowalijką podczas świąt.

 

Skąd brać nasiona na kiełki?

Oszczędność, a raczej chciwość są złymi doradcami. Do hodowli kiełków powinniśmy używać jedynie nasion do tego przeznaczonych. Przyczyna jest prosta. Nasiona do gruntu to nie te same nasiona co są przeznaczone do hodowli kiełków. Te do gruntu są inaczej przygotowywane przez producenta nasion. Ich celem jest dojrzewanie w ziemi.Są do tego specjalnie przygotowywane. Mogą zawierać pestycydy i środki konserwujące. Nnie nadają się do spożycia w całości w postaci siewek, czyli kiełków.

 

Kiełki hodowane w słoiku

Hodowla kiełków nie jest skomplikowana. Do wzrostu nasion wystarczy jedynie ciepło i wilgoć. Najprostszą metodą jest hodowanie kiełków w słoiku. Wystarczy wsypać do słoika nasiona. Nie więcej niż 1/4 pojemności słoika. Następnie nasiona zalewamy letnią, przegotowaną wodą. Gdy nasiona namokną (ok. 24 h) otwór słoika zakrywamy gazą i zabezpieczamy gumką-recepturką. Następnie wylewamy wodę, a słoik ustawiamy pod kątem 45 °, tak by nadmiar wody mógł swobodnie ściekać. Musimy do tego przygotować jakiś specjalny statyw, a od spodu przygotować podstawkę gdzie będzie zbierać się ociekająca woda. Takie płukanie nasion przeprowadzamy 2-3 razy dziennie. Słoik trzymamy w ciemnym miejscu z dala od promieni słonecznych i grzejników. Najlepsza temperatura to 18-22°C. Kiełki gotowe są po 2-7 dniach. Przed podaniem kiełki należy przepłukać i wysuszyć.

Uwaga: Kiełki nie mogą być zbyt wyrośnięte bo zrobią się gorzkie i niesmaczne.

Są też produkowane specjalne słoiki do hodowli kiełków. Mają one specjalną nakrętkę wyposażoną w sitko i pojemnik do ociekania wody (taki jak na zdjęciu).

 

hodowla kiełków w słoiku

 

Kiełki hodowane w kiełkownicy

Wydaje się, że najlepszym rozwiązaniem dla hodowli kiełków jest kiełkownica. Specjalne tworzywo ma zapewnić brak warunków do powstawania glonów, a piętrowa konstrukcja minimalizuje ilość zajmowanego miejsca w mieszkaniu. W końcu nie wszyscy mają duże mieszkanie. Kiełkownica to zestaw plastikowych naczyń, których zadaniem jest  odpowiednie rozprowadzanie wody na poszczególnych poziomach dojrzewania kiełek. Kupując kiełkownice zwróćcie uwagę na to czy nie jest pęknięta i czy posiada dodatkowo nakładane syfony spustowe, po jednym na każdy otwór. Są one niezwykle przydatne przy nasionach, które wytwarzają śluz.

 

Jak korzystać z kiełkownicy?

By rozpocząć pracę z kiełkownicą należy ją umyć w ciepłej wodzie. Następnie kupujemy odpowiednie nasiona. Najczęściej ilość nasion jest dostosowana do ilości powierzchni w danym poziomie. Teoretycznie nasiona powinny być ułożone równomiernie w jednej warstwie. Dlatego najlepiej na początku na sucho skontrolować jaka ilość nasion będzie odpowiednia na dany poziom kiełkownicy.

 

Musimy uwzględnić że nasiona zazwyczaj pęcznieją podczas moczenia. Najbardziej pęcznieją nasiona roślin strączkowych. W drugim etapie dobieramy odpowiednie nasiona na konkretny poziom. Nasiona możemy mieszać na jednym poziomie pod warunkiem, że okres dojrzewania kiełków jest taki sam. Łączenie nasion cebuli i fasolki mung nie będzie mieć sensu bo jedne są gotowe po 15 dniach, a drugie po pięciu. Przed umieszczeniem naczyń w kiełkownicy musimy je namoczyć. Najlepiej robić to w letniej wodzie.

 

Kiełkownica – przydatne triki

➡ Niektóre nasiona mają twarde powłoki. Tak jak nasiona kukurydzy, czy cebuli. Wówczas musimy przeprowadzić szok termiczny dla nasion umieszczając je na 24 godziny w lodówce. Czasem nawet musimy włożyć je do zamrażarki, a potem zalać ciepłą wodą i postawić blisko grzejnika by przez czas namaczania ciągle woda była ciepła. Po namoczeniu wodę odlewamy, a nasiona płuczemy. Tak przygotowane nasiona umieszczamy w kiełkownicy.

 

➡ Nasiona które wytwarzają śluz: rzeżucha, gorczyca siemię lnu lepiej jest hodować osobno na ligninie lub powinno się zabezpieczyć otwory przed niedrożnością. W tym celu można po prostu wokół otworów odpływowych wyłożyć nasiona które nie produkują śluzu.

 

➡ Po ułożeniu nasion zamykamy kiełkownicę tak by otwory spustowe były położone naprzemiennie w przeciwległych miejscach. Kiełkownice ustawiamy w wypoziomowanym miejscu, ciepłym, ale z dala od grzejników i bezpośredniego operowania słońca. Zalecana temperatura wzrostu kiełków jest od 18 do 22°C.

 

➡ Co 12 godzin nalewamy do kiełkownicy przez górny otwór  wodę o temperaturze pokojowej. Ilość wody jest uzależniona od wielkości kiełkownicy, najczęściej jest to pół litra wody odstanej, wolnej od chloru i wapnia. Otwór powinien być położony skrajnie co do otworu spustowego w pierwszej warstwie. Wodę wlewamy delikatnie tak by nie zrobić spustoszenia na najwyższym pokładzie nasion. Oczywiście przed nalaniem sprawdźmy czy nie ma za dużo wody na dolnej odciekowej platformie. Częstsze podlewanie zazwyczaj nie jest konieczne, o ile nie jest zbyt sucho, lub kiełkownica nie stoi na słońcu. Jeżeli jest zaparowana od środka to znaczy, że ciągle jest tam wilgotno.

 

Należy też wspomnieć, że można kupić kiełki do hodowli w specjalnych woreczkach  wykonanych z tkanin lnianych i konopnych. Takie woreczki możemy też wykonać samodzielnie. Metoda ta zapewnia nasionom właściwe napowietrzenie i odpowiedni poziom wilgoci. Metoda woreczkowa najlepiej sprawdza się w przypadku kiełków fasoli, zbóż, soczewicy, soi i ciecierzycy. Najpierw nasiona namaczamy, a następnie suszymy i wsypujemy do woreczka. Dwa razy dziennie woreczek zamaczamy w wodzie na minutę, a następnie wieszamy nad zlewem by woda mogła swobodnie ściekać. Jak przestanie kapać kładziemy woreczek w dowolnym miejscu. Po wyrośnięciu kiełków przechowujemy je w lodówce. Możemy do tego używać tego samego woreczka.

 

Domowa hodowla kiełków to symfonia smaków i wartości odżywczych, która zmieści się na taborecie kuchennym. Bez chemii, środków ochrony roślin, węży ogrodniczych i różnego rodzaju narzędzi. Nie interesuje nas pogoda, susza. Ogródek mamy przez cały rok i cieszymy się zbiorami co kilka dni. To świetny pomysł na zdrową żywność i hobby.

 

Postscriptum, czyli pierwsze koty za płoty

Z czasem, gdy Wasza domowa hodowla kiełków przemieni się w hobby, a doświadczenie wykształci odpowiednie umiejętności może okazać się, że część z tych mądrości stanie się mało przydatna.

„Profesjonalną  kiełkownicę zastąpi zwykły słoik z gazą zaciskaną recepturką, woda przegotowana, czy odstana kranówką, a część nasion będzie pozyskiwana w workach na kilogramy.” No ale trzeba od czegoś zacząć.

Udostępnij:
Tweet about this on Twitter
Twitter
Share on Facebook
Facebook
Admin

Written by Admin

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.